Tagarchief: 20×20

Link

Blog 13. Dit keer: The making of Tessa’s portret. Kunstboek vergat modern realisme. “20 years, in 20×20”. Nieuws

Portret van Tessa Tempera-olie

Portret van Tessa Tempera-olie-linnen 80x40cm

The making of Tessa’s portret

Eens begon ik aan het portret van Tessa. Houding en uitstraling vond ik leuk en het Hondurese stoeltje hoorde er helemaal bij. Echter, wát ik ook probeerde, de kleuren bevielen me niet.

Gezien van de Riet First designs and paintings portrait

Gezien van de Riet First designs and paintings of Tessa’s portrait

Ik sloeg een andere richting in en vond een foto met de nodige kleuren, van lavendel op een Pyreneese berg. Met Photoshop vulde ik daarmee de achtergrond. Opeens liet ik dat doorlopen in de jurk. Hebbes! Schetsen met Photoshop is zoveel sneller dan op papier en je komt op allerlei ideeën.
Maar, de lavendel mocht geen decoratief bloembehang worden dat doorliep in de jurk, zoals ik wel eens gezien had. Het moest ‘echt’, ruimtelijk lijken. Bloei, leven, het plezier van jong zijn, een wereld die voor je open ligt. Juist zoals ze er staat, met die glimlach.

Gezien van de Riet designs

Gezien van de Riet More designs

Wat haalde ik me nu op de hals! Twee verschillende perspectieven moesten verenigd! De lavendels zelf stonden in een min of meer horizontaal vlak. Maar het moest niet lijken of Tessa tussen de lavendel op die berg stond. De jurk met lavendel maakte dat ook onmogelijk want die stond immers in een recht opstaand vlak. Dit hele project beloofde tergend langzaam te gaan, zonder ook maar één aanwijzing voor een goede afloop. Waarom toch, Doña Quichote! Pas op het laatst zou ik immers weten of het was gelukt. En dan, uren en uren weggegooid?! Maar in mijn fantasie zag het er steeds fantastisch uit. Vooruit, ros Rocinante! Het werd een twee jaar lange tocht.

Kunstboek vergat modern realisme

stokpaardje

My hobbyhorse. Gezien van de Riet

Pas geleden kreeg ik het boek:
Kunst in het juiste perspectief. Compleet overzicht van de belangrijkste kunstwerken, kunstenaars en stromingen door de eeuwen heen. Onder redactie van Stephen Farthing. Uitgave 2018. (Eerste uitgave: 2010).

Mooie plaatjes, handige tijdsbalken. Over de kwaliteit kan ik niet oordelen, maar de titel vertelt dat het boek ‘compleet’ is en ‘in het juiste perspectief’ staat. Meteen kijk ik achterin: staat hedendaags realisme er in? Nee. Nee? Nee. Nou vooruit, Lucian Freud wel. Hij wordt besproken bij de Europese figuratieve schilderkunst, die volgens de tijdsbalk van 1945 tot 1966 duurde. Wat? Freud was toen nog lang niet dood en schilderde lustig en realistisch door. Net als de figuratieve kunst die tot op heden wordt beoefend, nu ook wel als realisme aangeduid.

En verder?
Ja, wel aandacht voor hyperrealisme, gedateerd van 1968 tot heden. Maar, maar, het moderne realisme omvat zoveel meer. Deze omissie is te wijten aan het taboe op realisme. We gaan er iets aan doen. Daar is internet waar je prachtige, hedendaagse, modern realistische kunstwerken kunt zien. Een greep:

Joke Frima Eternal Return

Joke Frima Eternal Return Oil-linen 19,6×35,4

Grietje Postma Kleurenhoutsnede

Grietje Postma Kleurenhoutsnede 2014-I 40x50cm

Kunsthistoricus Peter Trippi, o.a. organisator van de expositie over Alma Tadema (Fries Museum) en Waterhouse (Groninger Museum), wees ooit op een veelzeggend en eigenaardig verschijnsel. Enerzijds staan er lange rijen voor musea om realistische kunst van de 19de eeuw te bewonderen. Menig kijker zou zelf graag een Breitner of Mary Cassatt in de woonkamer hebben. Niet te betalen hè?

Aurelio Rodriguez En busca de la memoria crayon-wood MEAM

Aurelio Rodriguez Lopez En busca de la memoria crayon-wood 50x50cm MEAM

Rob Møhlmann Droog staan olieverf-paneel

Rob Møhlmann Droog staan olieverf-paneel 40x40cm Museum Møhlmann

Ricky Mujica Proud oil-canvas

Ricky Mujica Proud oil-canvas 91,94×121,92

Wacht,
want anderzijds biedt hedendaagse realistische topkunst wél toegankelijke prijzen. Kopen kan wél! Alleen, door het taboe komt het te weinig in de media. De potentiële koper is daardoor niet op de hoogte. Of schrikt zelf terug voor dat taboe.

Teresa Oaxaca The Pierrot

Teresa Oaxaca The Pierrot

Lorena Kloosterboer Tempus ad Requiem XXV

Lorena Kloosterboer Tempus ad Requiem XXV 80x40cm

Vincent Desiderio Theseus

Vincent Desiderio Theseus

Kenne Gregoire Voyeur

Kenne Gregoire Voyeur Acryl-olie-paneel 34x31cm

Desondanks is het moderne realisme zo levenskrachtig, dat het zelfs uitgroeide tot een beweging in de VS. We hadden al een sterke vertegenwoordiging in Nederland. Let eens op Spanje. Japan. En… en…

Grzgorz Gwiazda Sitting man Resin MEAM

Grzgorz Gwiazda Sitting man Resin 150x100x100cm MEAM

Golucho Retrato de insomnios MEAM

Golucho Retrato de insomnios 120x170cm MEAM

Mijn dank aan alle kunstenaars die toestemden in plaatsing van hun afbeeldingen:
Vincent Desiderio, Joke Frima, Lorena Kloosterboer, Kenne Grégoire, Ricky Mujica, Teresa Oaxaca, Grietje Postma, Museum Møhlmann (Rob Møhlmann), MEAM (Aurelio Rodriguez Lopez, Grzgorz Gwiazda, Golucho).

Galería artelibre, “20 years, in 20×20”

20 years, in 20x20cm

20 years, in 20x20cm

Galería artelibre, Zaragoza, Spanje, bestaat in 2019 twintig jaar als online galerie. Oprichter en directeur is José Enrique González. Hij promoot het moderne realisme middels allerlei activiteiten, met name de internationaal bekende portret competitie ‘Modportrait’(dit in samenwerking met het MEAM, Museo Europeo de Arte Moderno in Barcelona). Hij schrijft:

“From the very beginning we decided to create one of the first virtual galleries that would strongly support the figurative, realistic and hyper-realistic art.
Times were far from easy for this artistic current which was vilified, neglected and even forgotten by both, gallery owners and official bodies.
(…) Even though there is still a long way to go on this, this is the beginning of an unstoppable era.”

De “20 years” worden uitbundig gevierd, met werkstukken van “20×20”, – centimeter – door 165 kunstenaars uit allerlei landen. Allen in eenzelfde lijst komen ze in bijzonder mooie zalen te hangen, schitterend als sterretjes aan de hemel.
In Zaragoza in het prachtige Palacio Bantierra, van 7 maart tot 5 april.
In Barcelona in het bruisende museum MEAM, van 9 juli tot 1 september.

Gezien van de Riet Our Gingko in Autumn Tempera-oil-panel

Gezien van de Riet Our Gingko in Autumn Tempera-oil-panel 20x20cm

Ik ben blij en trots dat ‘Onze gingko in de herfst’ daar bij is! En dat ik deel mag uitmaken van Galería Artelibre, onder Grandes Autores.

https://www.artelibre.net

Nieuws

Kunstzaal van Heijningen
Deze galerie heeft een kunstplatform gecreëerd en ik ben er ook te vinden.

Art Gallery Clatia
Er kwam een uitnodiging tot deelname aan het kunstplatform van Art Gallery Clatia in
China. Er staan internationaal bekende kunstenaars op, dus het lijkt me niet verkeerd! Binnenkort is mijn pagina klaar.

Bolivia
De Fundación Cultural van de Banco Central van Bolivia nodigde me uit te exposeren in het Museo Nacional de Arte en het Centro de la Cultural Plurinacional de Santa Cruz. Een grote eer!

Gezien van de Riet Watercolor

Gezien van de Riet Watercolor for video

En fantastisch omdat ik mijn hart heb verpand aan Bolivia, waar ik met ongelooflijk veel plezier vele jaren heb gewerkt als sociologe, met name in het maken van educatief materiaal, en waar ik onderwijs mocht genieten van de op klassieke leest geschoeide Escuela de Bellas Artes in La Paz.


 

Imitation and Imagination 2, TRAC2018. Nieuws


Imitation and Imagination 2, TRAC2018

Dürer, how to imitate complex figures

Dürer, A Draftsman Making a Perspective Drawing of a Woman.jpg

 

In mei 2018 gaf ik een lezing, Imitation and Imagination, voor TRAC2018 (The Representational Art Conference) in Nederland, samen met Ernst van de Wetering, belangrijkste Rembrandt autoriteit ter wereld. Zijn bijdrage ging over Rembrandt en het onderscheiden van kwaliteit in de kunst. Hij vergeleek werken van Rembrandt met die van leerlingen. Zijn lezing was gebaseerd op:

A  CORPUS  OF  REMBRANDT  PAINTINGS  Volume  V  Chapter  IV  met de titel:  On  quality:  Comparative  remarks  on  the  function  of  Rembrandt’s  pictorial  mind  (pp.  283  –  310).  Freely  accessible  in  The  Rembrandt Database:

http://rembrandtdatabase.org/literature/corpus?tmpl=pdf&pdf=/images/corpus/CorpusRembrandt_5.pdf

 

Rembrandt, Abraham's sacrifice and Unknown, Abraham's sacrifice

Rembrandt, Abraham’s sacrifice and
Unknown, Abraham’s sacrifice

Mijn lezing betrof natuurgetrouw realisme, het spanningsveld tussen imitatie en verbeelding in de klassieke kunst, ook in zijn hedendaagse variant.
Naturalisme is een van de vele uitingen van realisme, eentje met een hoge graad van imitatie.
Een commentaar in facebook (28-10-2014) op een zeer realistisch schilderij spreekt boekdelen:

Huysman. Street in Utrecht i

Gerard Huysman. Utrecht, street in backlight, oil on panel, 2013

‘Ik kan niet begrijpen waarom een kunstenaar zo hard zou werken om een schilderij als dit te maken dat zoveel op een foto lijkt. Daar zijn camera’s voor. Ik zie hier de bedrevenheid van de kunstenaar, maar niet de ziel.’

Dit soort opinies hoor je vaak. Want zeg zelf: verdringt naturalisme niet de verbeelding? Exact! Geen ziel, geen artistieke creativteit! En daarover gaat deze discussie.
Ik ga de mening bestrijden dat verbeelding in het naturalisme ontbreekt.

 

Deel 1 van de lezing staat in mijn blog van augustus 2017 (zie Archief).
Deel 2 van Imitatie en Verbeelding volgt nu.

Bovengenoemde kritiek raakte toch aan mijn twijfels over eigen werk. Allerlei vragen lieten me jarenlang niet los:
● Is naturalistische kunst eigenlijk hetzelfde als kopiëren?
● Is het een lagere kunstvorm? Saai?
● Veel mensen houden van dit soort werk, maar dat betekent niet dat het relevante kunst is.
● Voegt het iets toe? Tenslotte is de echte wereld er al. Daar moet je iets mee doen, aan toevoegen.
● Moet je je persoonlijke gevoelens niet in je kunst leggen?

drawing I don't know any more

I don’t know any more, pencil-eraser-paper

Goede kunst, wie beoordeelt dat?

Het hedendaagse realisme in Nederland bloeit nu al zo’n dertig jaar. Dat is heel bijzonder in Europa. Toch wordt doorgaans deze kunst nog steeds door de officiële kunstinstellingen en media genegeerd, of erger, verworpen. Na dertig jaar is dat heel vreemd. Een cultuurschat wordt zo aan het grotere publiek onthouden.

Februari dit jaar nog schreef Joyce Roodnat in de NRC over exposanten in Museum More, waaraan ook Henk Helmantel deelnam:

“Dick Ket lijkt een realist, maar eigenlijk valt hij bij de andere drie uit de toon, met zijn ostentatieve nieuwsgierigheid naar de abstracte kracht van kleuren en composities. Mankes en Verster attaqueren hun onderwerp eigengereid en in spagaat: ze verbeelden het steevast teder en heftig tegelijk. Henk Helmantel is daarentegen een zakelijke realist. Precisie is leidraad, gevoel wil hij er niet bij hebben. Dat houdt hij voor zichzelf.
Vergelijk deze vier kopstukken en je ziet dat het realisme gevaarlijk is. Virtuositeit is geboden. Maar ‘net een foto’ is géén compliment. ‘Net echt’ nog minder. De realistische kunstenaar moet bereid zijn zich bloot te geven, anders wordt zijn schilderij een plaatje.”1)

Henk Helmantel. Stillife with Cheese and Eggs

Henk Helmantel. Stillife with Cheese and Eggs, oil on panel, 1987, Collection Museum MORE. Photo Art Revisited.

Ik heb niets tegen persoonlijke gevoelens in de kunst. Het is een romantisch concept en er zijn prachtige romantische kunstwerken gemaakt. Maar er lijkt een consensus te bestaan dat persoonlijkheid, gevoelens van de kunstenaar altijd boven alles gaan, terwijl andere benaderingen uitgesloten worden of verworpen. Terwijl Helmantel zich richt op pure schoonheid, of in zijn eigen woorden, het hemelse.
Hoewel niet helemaal hetzelfde, doet het me denken aan Giorgio Vasari die erop wees dat naast imitatie en inventie goede kunst ook stijl en maniera moest bezitten, een persoonlijke artistieke elegante stijl.2) Het is waar: een eigen stijl voegt iets toe aan de kunst.

Goed, je zou kunnen zeggen dat mijn ontwikkeling tot nu toe precies de verkeerde kant op is gegaan. Zo’n twintig jaar geleden schilderde ik De schilderes en haar model, zie de afbeelding links. Rechts een recenter werk: Daphne. Het is gegaan van een losse toets, vrije kleuren en vrije verbeelding naar naturalisme. En naturalisme is minder gericht op stijl en handschrift.

Van de Riet, Drawing Model and Daphne

Gezien van de Riet. Left: Drawing her model, acryl/oil on linnen, 1996, and right: Daphne, oil on canvas, 2016

Ja, in mijn beginjaren experimenteerde ik veel en was mijn handschrift doorgaans zeer persoonlijk en spontaan. Werken van die periode zullen nooit versleten worden voor kopieën of foto’s. Waarom had ik in ’s hemels naam gekozen voor een meer natuurgetrouwe schildertrant? Dat heeft de zaken alleen maar gecompliceerd!
Het gekke was: ik kon er niks aan doen. Meer en meer wilde ik de schoonheid die ik zag vieren, die moest ik mij eigen maken.

De Oude Grieken

Zou het zo kunnen zijn dat de geschiedenis van de kunst al eerder discussies had meegemaakt over deze kwestie? Ik begon een zoektocht.
De Oude Grieken hadden grote waardering voor het naturalistische detail. Vogels moesten geschilderde druiven als echt zien en er op pikken. Een anekdote over Apelles illustreert duidelijk hun bewondering voor nabootsing. Het paard dat hij schilderde was zo levensecht, dat het paard van Alexander de Grote spontaan gehinnikt zou hebben toen hij het zag.

De Grieken hadden duidelijke opvattingen over verbeelding. De kunstenaar moest de platonische Idee voor ogen hebben, de volmaakte vorm, de bovennatuurlijke schoonheid van het object dat hij wilde weergeven. Dat kwam niet zomaar tot stand, want modellen waren slechts gewone stervelingen. Zelfs het mooiste menselijke lichaam kon dikke enkels hebben. Nou, in dat geval moest je de enkels van iemand anders nemen! Door zo te idealiseren zou de kunstenaar de pure nabootsing overstijgen.
Dus daar hebben we het: Imitatie en Verbeelding…

Aphrodite and Alexander as Hunter.jpg

After Praxiteles. Aphrodite, and After Lysippus. Alexander as hunter, both 4th century BC

Maar plotseling sprong ik overeind. Ik las over de beeldhouwer Lysippus, die werkte aan het hof van Alexander. Hij wilde overbrengen wat hij zag op een naturalistische manier! Niet door de bestaande, door de oude meesters ontwikkelde regels na te volgen over de volmaakte schoonheid, maar door zijn eigen waarneming. We weten weinig met zekerheid over Lysippus. Maar het aan hem toegeschreven beeld, Alexander de jager, toont zonneklaar een naturalistisch realisme. Nog altijd genieten ontelbare mensen er van.
Ik was blij met deze Lysippus.

1) Roodnat, Joyce. “Met drift geschilderde ‘kleine onderwerpen’ “. NRC, 2018-02-28.
2) Vasari, Giorgio. Lives of the Artists. Volume 1. Introduction by George Bull. London, 1987. p. 19-20.
Imitatie en Verbeelding gaat verder in de volgende blogs.

Galería Artelibre, ‘twenty years, in 20×20’

Galería Artelibre

Galería Artelibre

Galería Artelibre nodigde me uit om aan diens virtuele galerie deel te nemen, in de categorie ‘Grandes Autores’. Deze Spaanse galerie heeft kunstenaars op de site als Anders Zorn, Natalie Holland, David Kassan.

Galería Artelibre Artistas del mes

De galerie timmert al twintig jaar aan de weg voor realisme, op internationaal niveau. Dat steelt mijn hart! Om het twintigjarig bestaan te vieren komt er een expositie ‘Twenty years, in 20×20’, – alle werken van 20x20cm -, die verschillende steden in Spanje aandoet, waaronder Barcelona, in het MEAM, Museo Europeo de Arte Moderno. Mijn werk doet ook mee!

Link: http://artelibre.net/autor/27050

Kunstkaarten, kalender en agenda

Kunst uitgever Bekking&Blitz heeft agenda’s en kalenders voor 2019 uitgebracht. Mijn werk staat er ook in, tussen kunstenaars als Sorolla, Sargent, Kenne Grégoire.

Kunst weekalender en aganda's Bekking&Blitz

Kunst weekalender en aganda’s Bekking&Blitz

In Brugge ontdekte ik een kunstkaart van mijn werk in het Groeningemuseum; ik mocht het niet fotograferen, maar toen ik het toch deed, draaide de beambte zijn hoofd even de andere kant op. Sympathiek!
In het Drents Museum zag ik ook een kunstkaart van mij, plus mijn boek. Stimulerend!

Het zijn de kleine dingen die het doen. Koopt u eens zo’n agenda, kalender, of kaart? Dan doet u mij een groot plezier! Het helpt de zo nodige naamsbekendheid.

Groeninge en Drents Museum cards and book Gezien van de Riet

Groeninge en Drents Museum cards and book